Een uur langer slapen als de wintertijd ingaat? Voor ouders met jonge kinderen klinkt dat vaak leuker dan het in de praktijk is. De klok gaat een uur achteruit, maar je kind wordt misschien nog steeds op hetzelfde moment wakker. Alleen staat er dan ineens 05.00 uur in plaats van 06.00 uur op de wekker. Gelukkig kun je je kind helpen om aan het nieuwe ritme te wennen. Stichting Super Chill deelt daarom tips voor ouders. Want wintertijd en kinderen vraagt soms om wat extra geduld, vooral rond het slapen en opstaan.
Wintertijd en kinderen die vroeger wakker worden
Volgens de informatie van de Rijksoverheid over het verzetten van de klok gaat de wintertijd dit jaar in op zondag 25 oktober. Om 03.00 uur wordt de klok teruggezet naar 02.00 uur. Voor volwassenen betekent dat misschien een extra uurtje slaap, maar kinderen houden vaak nog even hun oude ritme aan. Een kind dat normaal om 06.00 uur wakker wordt, kan daardoor al om 05.00 uur naast je bed staan. Aan het einde van de dag kan het juist eerder moe zijn. Vooral jonge kinderen merken zo’n verandering in het ritme, omdat hun slaap- en eetmomenten vaak nog behoorlijk vastliggen.
Begin op tijd met het verschuiven van de bedtijd
In de slaaptips van Super Chill voor kinderen die vroeg wakker worden wordt aangeraden om het ritme bij de overgang naar de wintertijd geleidelijk te verschuiven. Je kunt bijvoorbeeld een paar dagen van tevoren beginnen met de bedtijd telkens tien tot vijftien minuten later te leggen. Zo hoeft je kind niet in één keer een heel uur te overbruggen. Heeft je peuter nog een middagslaapje, dan kun je ook daar rekening mee houden. Kijk vooral hoe je kind reageert. Als het al erg moe is, heeft later naar bed gaan weinig zin. Het doel is om rustig te wennen, niet om koste wat kost een nieuw tijdschema af te dwingen.
Houd het vertrouwde avondritueel aan
De tijd verandert, maar het bedtijdritueel hoeft niet mee te veranderen. Pyjama aan, tandenpoetsen, nog een verhaaltje lezen en dan slapen. Juist die bekende volgorde geeft kinderen houvast. Super Chill benadrukt dat een voorspelbare avondroutine helpt om de overgang naar bed rustiger te laten verlopen. Maak de avond daarom niet drukker dan anders en probeer de gewone gewoontes zoveel mogelijk aan te houden. Ook de eettijden kun je een beetje laten meeschuiven als dat voor jullie gezin werkt. Je hoeft echt niet alles op de minuut te plannen. Een herkenbare routine is belangrijker dan een strak schema dat voor iedereen stress oplevert.
Overdag naar buiten helpt bij het nieuwe ritme
Daglicht speelt een belangrijke rol bij onze biologische klok. Daarom kan het helpen om overdag voldoende buiten te zijn, ook wanneer het herfstweer niet bepaald uitnodigt voor een lange wandeling. Even naar de speeltuin, op de fiets naar school of een rondje wandelen is al een manier om daglicht mee te pakken. Binnen kun je overdag de gordijnen openhouden en in de avond juist wat rustiger licht gebruiken. Voor kinderen die vroeg wakker worden, kan een donkere slaapkamer ook helpen. Zo wordt het niet door het eerste ochtendlicht nog aantrekkelijker om op te staan terwijl iedereen eigenlijk nog ligt te slapen.
Maak het rustig in dat drukke koppie
Slapen lukt vaak minder goed als kinderen nog vol zitten met indrukken van de dag. Dan kan een rustig moment voor het slapengaan prettig zijn. Samen een boekje lezen, wat rekken en strekken of rustig ademhalen hoeft niet ingewikkeld te zijn. Super Chill ontwikkelt hiervoor speelse ontspannings- en bewegingsoefeningen voor kinderen vanaf zes jaar. In mijn eerdere artikel over Super Chill en meer rust in het hoofd van kinderen vertel ik ook over het bijbehorende doe-dagboek. Je hoeft trouwens geen app aan te zetten om even samen tot rust te komen. Soms is een paar minuten rustig bij elkaar zitten al een prettig onderdeel van de avond.
Wat als je kind zondag toch om vijf uur wakker is?
Het kan natuurlijk gebeuren dat je ondanks alle voorbereidingen alsnog vroeg wakker wordt gemaakt. Bij een peuter of kleuter kun je met een slaaptrainer of een lampje aangeven wanneer het tijd is om op te staan. Oudere kinderen kunnen vaak zelf al begrijpen dat de klok is verzet. Spreek dan af wat ze mogen doen als ze eerder wakker zijn, bijvoorbeeld nog even lezen of rustig spelen op hun kamer. Verwacht niet dat ieder kind binnen één dag aan de nieuwe tijd gewend is. Sommige kinderen hebben nauwelijks last van het klokverzetten, terwijl anderen wat meer tijd nodig hebben. Blijf vooral kijken naar je eigen kind en probeer het vertrouwde ritme vast te houden.